Böbrek kanseri, böbrekte bulunan hücrelerin mutasyona uğraması ile ortaya çıkan bir kanserdir. Böbrek hücreleri kontrolden çıkarak artar ve tümör yani kanser oluşturur. Erken teşhis ile birlikte başarı ile tedavi edilebilen kanser türleri arasında yer alır. Kanser ilk olarak böbrekte bulunan küçük tüplerin astarında başlar. Üroloji uzmanı Op. Dr. Abubekir Böyük böbrek kanseri teşhis ve tedavisinde en modern yöntemlerden yararlanır.
Böbrekler insan vücudunda kanı temizleyen ve geri dönüşümü mümkün olmayan atıkların dışarı atılmasını sağlayan organlardır. İnsanlarda iki adet olarak bulunur ve barbunya görünümündedir. Böbreklerde oluşan hastalıkların doğru teşhis ve tedavisi önemlidir. Aksi takdirde kişinin genel sağlığı olumsuz etkilenir. Sigara kullanımı, obezite ve genetik faktörler bu kanser türünün en önemli nedenleri arasında yer alır. Başta böbrek kanseri olmak üzere diğer tüm kanser türlerinden korunmak için düzenli kontroller önem taşır. Düzenli yapılan kontroller ile hastalığın erken teşhisi ve tedavisi mümkün olur.
Böbrek Kanseri Nedir?
Böbrek kanseri nedir sorusuna böbreklerde bulunan hücrelerin anormal şekilde büyümesi ile oluşan tümörlerdir cevabı verilebilir. Böbrekler kanı süzerek içindeki zararlı maddelerin temizlenmesini sağlar. Kanın süzülmesi ile vücutta temiz kanın dolaşması mümkün olur. Böbrek kanseri erken evrede belirti vermez. Bundan dolayı teşhis edilmesi zor olabilir. Belirti vermeyen kanser sessiz şekilde ilerler. Hastanın farklı nedenlerden dolayı kontrolden geçirilmesi sırasında fark edilebilir.
Bütün kanserlerde olduğu gibi böbrek kanserinde de erken teşhis tedavinin başarısını artırır. Aynı zamanda tedavinin daha kısa sürede tamamlanması mümkün olur. Risk grubunda olan kişilerin düzenli kontrollerden geçmesi üroloji uzmanı tarafından tavsiye edilir. Böbrek kanseri tüm kanser türleri arasında %2-3 oranında bulunur.
Böbrek Kanseri Belirtileri
Böbrek kanseri erken evrede belirti vermeyen kanser türleri arasında yer alır. Erken evrede teşhisi çoğu zaman farklı bir nedenle yapılan kontroller ile mümkün olur. Kanserin belirtileri genellikle ileri evrede ortaya çıkar. Kanserin son evresine gelindiği takdirde metastaz yaptığı organdan dolayı farklı belirtiler görülür. Hasta bu belirtiler nedeniyle doktora başvurduğu takdirde hastalığın teşhisi koyulur. Böbrek kanseri belirtileri arasında şunlar bulunur:
- İdrarda kan olması: İdrarın içinde bulunan kan nedeniyle pembe, kırmızı ya da kola renginde olması
- Halsizlik, yorgunluk: Kişi yorucu bir fiilde bulunmasa dahi sürekli olarak kendini halsiz ve yorgun hisseder
- Sırt ve yan ağrısı: Belin yan tarafında ve sırtında geçmeyen ağrılar
- Kilo ve iştah kaybı: Kişinin diyet yapmadığı halde kilo kaybetmesi ve iştahının azalması
- Kansızlık: Anemi de adı verilen kansızlık, kan değerlerinde düşüklük böbrek kanseri belirtileri arasında yer alır
- Karında ya da yan taraflarda kitle: Böbrek kanseri nedeniyle karında ya da yan taraflarda, sertlik, elle kontrol edildiğinde şişlik hissedilmesi
- İnatçı geçmeyen ateş: Yapılan kontrollerde nedeni bir türlü tespit edilemeyen yüksek ateş
Böbrek Kanseri Türleri
Böbrek kanserleri iyi huylu ve kötü huylu olarak farklı yapılarda olurlar. Bunun yanında tüm böbrek kanseri vakalarının %90’ın renal hücreli karsinom kaynaklıdır. İyi huylu böbrek kanserleri Anjiyomiyolipom ve Onkositomdur. Bu kanserler iyi huylu tümörlerdir ve böbrek dışında bulunan organlara yayılım göstermez ve tedavisi de daha kısa sürede yapılabilir. Böbrek kanseri türleri arasında kötü huylu olanları şu şekilde belirtmek mümkün olur:
- Berrak hücreli karsinom: En yaygın böbrek kanseri türüdür ve tüm vakalar arasında görülme sıklığı %70-80 ‘dir.
- Papiller renal hücreli karsinom: %10-15 ile ikinci sıklıkta görülen böbrek kanseri türüdür
- Kromofob renal hücreli karsinom: Diğer böbrek kanseri türlerine göre daha yavaş seyir gösterir. Bu kanser vakalarının %5’inde görülür
- Wilms tümörü (Nefroblastoma): Bu böbrek türü yetişkinlerde çok nadir olarak görülür. Daha çok çocuklarda görülen bir kanserdir
- Ürotelyal karsinom (Böbrek toplayıcı sistem kanseri): Mesane kanseri ile benzerlik gösteren bir böbrek kanseri türüdür. Tüm vakaların %5-10’unda görülür. Böbrek havuzu bu kanserin ortaya çıkış noktasıdır
Böbrek Kanseri Evreleri
Böbrek kanseri tedavisi hangi evrede olduğuna bağlı olarak planlanır. Üroloji uzmanı hastalarını dikkatle muayene eder. Yaptığı tetkikler ile kanserin hangi evrede olduğunu tespit eder. Tedaviyi de hastalığın evresine göre oluşturur. Böbrek kanseri evreleri şu şekilde tanımlanır:
- 1. Evre: Kanser böbrek içindedir ve tümörün boyutu 7 santimden küçüktür.
- 2. Evre: Böbrek kanseri 2. evresinde kanserli doku hala böbrek içindedir ve çevre organlara yayılma olmamıştır. Kanserin ikinci evreye geçmesi tümörün boyutunun 7 santimden büyük olması ile değerlendirilir.
- 3. Evre: Böbrek kanserinin 3. evresinde tümör hala böbrek içindedir. Ama böbrek toplar damarına ya da ana toplar damara yayılmıştır. Böbreğin tüm dokusuna ve onu çevreleyen yapıya hatta lenflere yayılmıştır. Uzak organlara metastaz bu evrede görülmez.
- 4. Evre: Böbrek kanseri 4. evresinde tümör tüm böbreğin dış çevresine yayılmıştır. Lenf nodu yayılımına bakılmaksızın böbrek dışında bulunan uzak organlara metastaz yapmıştır.
Böbrek Kanseri Neden Olur?
Böbrek kanseri neden olur konusunda kesin bir sonuç bulunmaz. Bunun yanında yapılan araştırmalar risk grubu altında olan kişilerin belirlenmesini sağlamıştır. Bu kanser erkeklerde kadınlardan iki kat fazla görülür. Sigara kullanmak, obezite, yaş gibi faktörler riski artırır. Böbrek kanseri nedeni tam olarak bilinmiyor olmakla birlikte riski artıran etkenler arasında şunlar bulunur:
- Sigara kullanımı: Sigara içinde yüksek miktarda kanserojen madde bulunur. Bu maddeler kanser riskini artırır.
- Obezite: Obezite rahatsızlığı olan kişilerde hormon bozuklukları olabilir. Bu hormonal bozukluklar da kanser riskini artırır.
- Yaş, cinsiyet: Böbrek kanseri 50 yaş üzeri erkeklerde daha sık görülür. 50 yaşın üzerinde olan kişiler risk grubunda kabul edilir.
- Böbrek yetmezliği olan hastalar: Böbrek yetmezliği olan kişilerde böbrek hücrelerinin mutasyona uğraması ve tümör oluşması mümkün olabilir.
- Kalıtsal hastalıklar: von Hippel-Lindau hastalığı, papiller RCC, Birt-Hogg-Dube sendromu ve Lynch sendromu olan kişilerde böbrek kanseri olma riski bulunur.
- Genetik: Ailesinde böbrek kanseri öyküsü olan kişiler de risk altında bulunur.
- Mesleki riskler: Çiftçilik, madencilik, boya sektörü gibi alanlarda çalışan kişiler yoğun kadmiyum, arsenik kullanımı nedeniyle risk altında olur.
- Radyasyon: Uzun süre radyasyona maruz kalan ya da daha önce radyasyon tedavisi almış kişiler risk grubunda bulunur.
Böbrek Kanseri Nasıl Teşhis Edilir?
Böbrek kanseri belirti vermeden ilerleyen bir hastalıktır. Bundan dolayı hastaların böbrek kanseri şüphesi ile doktora başvurmaları mümkün olmaz. Belirtiler ancak ileri evrede ortaya çıkar ve hasta ondan sonra doktora başvurur. Böbrek kanseri teşhisi özellikle ilk evrelerde tesadüfen olur. Hasta farklı şikayetler ile doktora başvurur. Karın bölgesi için yapılan görüntülemelerde uzman böbreklerde bir tümör varlığını tespit eder.
Hastalığın teşhisi için bilgisayarlı tomografi ve MR görüntüleme yöntemlerinden yararlanılır. Görüntüleme yöntemleri ile hastalık teşhis edilir. Kanserin türü ve evresinin tespiti için doktor biyopsi yapabilir. İdrar testi idrarda kan varlığı araştırması için yapılır. Ayrıca üroloji uzmanı hekim çeşitli kan testleri yapar. Yapılan testler ile böbrek fonksiyonlarını kontrol etme imkanı bulur.
Böbrek Kanseri Tedavisi
Böbrek kanseri tedavisi kanserin türüne ve evresine uygun olarak yapılır. Üroloji uzmanı Op. Dr. Abubekir Böyük her hastasını titizlikle muayene eder. Hastalığın teşhis ve tedavisinde modern tıbbın geliştirdiği yöntemlerden yararlanır. Böbrek kanseri tedavisinde cerrahi yöntemden yararlanılır. Diğer kanser türlerinin tersine olarak böbrek kanseri tedavisinde kemoterapi ve radyasyon tedavileri çok fazla etki etmez. Bundan dolayı da fazla yararlanılmaz. Böbrek kanseri tedavisini uzman hekim her hastası için özel olarak planlar. Tedaviyi başarıyla uygular ve hastanın sağlığının iyileşmesi mümkün olur. Böbrek kanseri tedavisinde kullanılan yöntemler şu şekildedir:
- Kısmi nefrektomi: Erken evre böbrek kanseri tedavisinde tercih edilen cerrahi yöntemdir. Bu yöntemde böbreğin fonksiyonlarının korunması amaçlanır. Böbreğin tümü alınmaz sadece kanserden etkilenmiş olan bölümü çıkartılır. Böylece hasta böbrek fonksiyonlarının kaybolması ve diyalize bağlanma riskinden kurtarılmaya çalışılır.
- Radikal nefrektomi: Kanserin böbreğin tüm dokularına yayılmış olması halinde uygulanan bir cerrahi yöntemdir. Ameliyat sırasında böbrek, çevresindeki lenfler, adrenal bez gibi diğer yapıların çıkartılması ile yapılır. Ameliyat hastanın yan tarafından yapılan küçük bir kesi ile yapılabilir. Aynı zamanda laparoskopi yöntemi ile de ameliyatın yapılması mümkün olur.
Üroloji uzmanı hekim böbrek kanseri tedavisi için geliştirilen immünoterapi gibi tedavi yöntemlerini de başarı ile uygular. Bu sayede ileri evre kanser hastalarının da tedavi olabilmeleri ve şikayetlerinin azalması mümkün olur. Siz de hekim ile iletişime geçebilir, düzenli kontrollerinizi yaptırarak böbrek kanseri riskini azaltabilirsiniz.
